چسبندگی رحم در دیواره های داخلی رحم (آندومتر) ایجاد می شود. وظیفه اصلی آندومتر در حقیقت ایجاد فضای مناسب برای نگه داری تخمک لقاح یافته به منظور رشد آن است. چسبندگی رحم باعث سقط جنین یا ناباروری می شود. زایمان های مکرر، عفونت مزمن لگن یا دهانه رحم، کورتاژ، هر گونه عمل جراحی رحم خطر ابتلا به چسبندگی رحم را افزایش می دهد.
چسبندگی رحم یکی از بیماری های شایع در زنان می باشد که بطور طبیعی برای هیچ کدام از زنان اتفاق نمی افتد، چرا که پوشش درونی رحم یا مخاط آندومتر در رحم به طور طبیعی و مرتب ایجاد می شود و فرو می ریزد که همین باعث به وجود آمدن قاعدگی می شود . اما در برخی موارد این لایه مخاطی از بین رفته و به تدریج با از بین رفتن آندومتر قسمت های مختلف داخلی رحم به هم می چسبند که باعث وجود این عارضه می شود.
علائم چسبندگی رحم
چسبندگی رحم (سندروم آشرمن) زمانی رخ میدهد که بافت اسکار (چسبندگی) در داخل رحم یا دهانه رحم ایجاد شود و میتواند باعث مشکلاتی در قاعدگی، باروری و سلامت کلی رحم شود. علائم چسبندگی رحم شامل موارد زیر است:
- کاهش یا قطع شدن قاعدگی (آمنوره یا هیپومنوره)
- درد شدید در دوران قاعدگی (به دلیل انسداد جریان خون قاعدگی)
- سقط مکرر یا ناتوانی در باردار شدن
- درد لگنی یا ناراحتی مداوم
- مشکلات در لانهگزینی جنین در روشهای کمکباروری مانند IVF
چسبندگی رحم معمولاً پس از جراحیهایی مانند کورتاژ، سزارین یا عفونتهای رحمی ایجاد میشود. اگر این علائم را دارید، بهتر است با پزشک متخصص زنان مشورت کنید تا با انجام سونوگرافی یا هیستروسکوپی وضعیت رحم بررسی شود.

پیشگیری از ایجاد چسبندگی رحم
برای پیشگیری از چسبندگی رحم (سندرم آشرمن)، میتوان اقدامات زیر را انجام داد:
۱. پیشگیری از آسیب به رحم
- جلوگیری از کورتاژهای غیرضروری: انجام مکرر کورتاژ میتواند باعث ایجاد زخم و چسبندگی در رحم شود. در صورت امکان، از روشهای جایگزین برای تخلیه رحم استفاده کنید.
- مدیریت صحیح زایمان و سزارین: در هنگام سزارین، پزشک باید از بخیههای مناسب و روشهای کاهش آسیب به لایه داخلی رحم استفاده کند.
۲. پیشگیری از عفونتهای رحمی
- رعایت بهداشت جنسی: استفاده از روشهای محافظتی مانند کاندوم میتواند خطر عفونتهای رحمی را کاهش دهد.
- درمان سریع عفونتها: عفونتهای لگنی و رحمی مانند اندومتریت باید بهموقع درمان شوند تا از ایجاد اسکار جلوگیری شود.
۳. استفاده از روشهای محافظتی پس از جراحی
- قراردادن IUD یا بالون داخل رحمی: در برخی موارد، پزشک برای جلوگیری از چسبندگی پس از جراحی، از دستگاه داخل رحمی (IUD) یا بالون استفاده میکند تا دیوارههای رحم به هم نچسبند.
- درمان با استروژن: برخی پزشکان پس از جراحیهای رحمی، برای کمک به ترمیم بهتر لایه اندومتر، هورمون استروژن تجویز میکنند.
۴. بررسیهای منظم پزشکی
- در صورتی که سابقه سزارین، کورتاژ یا جراحی رحم دارید، انجام سونوگرافی و معاینات دورهای میتواند به تشخیص زودهنگام چسبندگیها کمک کند.
رعایت این نکات میتواند احتمال ایجاد چسبندگی رحم را کاهش داده و سلامت باروری شما را حفظ کند.

تشخیص چسبندگی رحم با سونوگرافی
تشخیص چسبندگی رحم با سونوگرافی ممکن است بهطور مستقیم ممکن نباشد، زیرا سونوگرافی معمولاً قادر به تشخیص دقیق چسبندگیهای داخلی رحم نیست. اما در برخی موارد، سونوگرافی میتواند بهطور غیرمستقیم شواهدی از چسبندگی رحم را نشان دهد.
روشهای معمول برای تشخیص چسبندگی رحم:
- سونوگرافی ترانس واژینال (TVS):
- سونوگرافی ترانس واژینال میتواند در تشخیص مشکلات ساختاری رحم مانند تودهها یا ضخیمشدگی غیرطبیعی دیوارههای رحم کمک کند. اما چسبندگیها بهطور معمول در سونوگرافی با وضوح بالا بهطور مستقیم قابل مشاهده نیستند.
- اگر چسبندگیها باعث انسداد یا تغییر در شکل طبیعی رحم یا کانال سرویکس (دهانه رحم) شوند، سونوگرافی ممکن است این تغییرات را شناسایی کند.
- سونوگرافی با استفاده از مایع (سونو هیدروسالپنگوگرافی):
- در این روش، مقداری مایع به داخل رحم یا لولههای فالوپ تزریق میشود و سپس سونوگرافی برای بررسی جریان مایع و یافتن انسداد یا چسبندگی انجام میشود. این روش میتواند در شناسایی انسداد یا تغییرات ساختاری ناشی از چسبندگی مفید باشد.
- هیستروسکوپی:
- برای تشخیص دقیق چسبندگی رحم، هیستروسکوپی (یک روش جراحی با استفاده از لوله نازک با دوربین) معمولاً روش استاندارد است. در این روش پزشک میتواند بهطور مستقیم داخل رحم را مشاهده کند و چسبندگیها را شناسایی و درمان کند.
- هیستروسالپنگوگرافی (HSG):
- این روش شامل تزریق رنگ به رحم و لولههای فالوپ است و پس از آن رادیوگرافی انجام میشود. این روش میتواند وجود چسبندگیهای داخل رحم یا انسداد در لولههای فالوپ را نشان دهد و بهطور غیرمستقیم به تشخیص چسبندگی کمک کند.
کاربرد سونوگرافی واژینال
روش های درمان چسبندگی رحم
درمان چسبندگی رحم به شدت چسبندگی و میزان آسیب وارد شده به لایه داخلی رحم (اندومتر) بستگی دارد. روشهای درمانی شامل موارد زیر هستند:
۱. جراحی (هیستروسکوپی)
- هیستروسکوپی درمانی: این روش، اصلیترین و مؤثرترین درمان چسبندگی رحم است. پزشک با استفاده از یک لوله نازک و مجهز به دوربین (هیستروسکوپ) چسبندگیها را مشاهده کرده و با ابزارهای خاص آنها را برش میدهد.
- هیستروسکوپی همراه با لاپاراسکوپی: در موارد پیچیدهتر، لاپاراسکوپی همزمان انجام میشود تا از آسیب به دیواره رحم جلوگیری شود.
۲. استفاده از دستگاههای داخل رحمی (IUD یا بالون داخل رحمی)
- پس از جراحی، ممکن است پزشک برای جلوگیری از ایجاد مجدد چسبندگی از یک IUD یا بالون داخل رحمی استفاده کند. این دستگاهها کمک میکنند که دیوارههای رحم از هم جدا بمانند و به درستی ترمیم شوند.
۳. درمان دارویی (هورموندرمانی)
- پس از برداشتن چسبندگیها، معمولاً پزشک استروژن درمانی را تجویز میکند تا به بازسازی و تقویت لایه اندومتر کمک کند.
- در برخی موارد، داروهای ضدالتهابی برای کاهش التهاب و جلوگیری از ایجاد مجدد اسکار تجویز میشوند.
۴. درمان عفونت (در صورت نیاز)
- اگر چسبندگی رحم ناشی از عفونت باشد، پزشک ممکن است آنتیبیوتیک تجویز کند تا از بروز مجدد مشکل جلوگیری شود.
۵. درمانهای جایگزین و کمکی
- فیزیوتراپی رحم: برخی روشهای تحریک جریان خون به رحم ممکن است به بهبود روند درمان کمک کنند.
- طب سنتی و مکملها: در برخی موارد، مصرف ویتامین E، مکملهای بهبود سلامت رحم، یا گیاهان دارویی ممکن است به تقویت اندومتر کمک کند، اما این روشها حتماً باید تحت نظر پزشک باشند.
درمان چسبندگی رحم معمولاً موفقیتآمیز است، اما در موارد شدید ممکن است نیاز به چندین مرحله جراحی داشته باشد. اگر قصد بارداری دارید، پیگیری دقیق درمان و مشورت با پزشک ضروری است.




0 Comments